وبلاگ زمين شناسى فرهاد بابايى

کشت و برداشت طلابا گیاهان زراعی

زر از سنگ خارا بـرون آورند          کـه بـا دوستان و عـزیـزان خـورنـد

زر انـدر کف مرد دنیاپرست          هنوز ای برادر به سنگ اندر است

برخی از گیاهان توانایی طبیعی برای گرفتن فلزاتی مانند نیکل، کادمیوم و روی را از طریق ریشه ها و

تغلیظ آنها در برگ و جوانه ها را دارند.

سالیان سال، دانشمندان استفاده از چنین گیاهانی را مـوسوم به" انباشته گـرها " بـرای از بین بـردن

آلودگی ها مورد بررسی قرار داده بودند. با این حال هیچ "انباشته گری" برای طلا وجود ندارد چرا که طلا

به آسانی در آب حل نمی شود، از این رو گیاهان هیچ راه طبیعی بـرای گـرفتن این ذرات از طریق ریشه

هایشان ندارند.

"کریس آندرسون" زمین شیمیدان زیست محیطی و کارشناس فیتوماینینگ دانشگاه ماسی در نیوزیلند

گفت: تحت شرایط شیمیایی خاص، می توان خاصیت حلالیت را برای طلا ایجاد کرد.

15 سال پیش اندرسون نخست نشان داد که گیاه خردل می تواند طلا را از خـاک شیمیایی حاوی ذارت

طلا، جذب کند. این شیوه شامل یافتن گیاه دارای رشد سریع با توده برگ زیاد مانند خردل، آفتاب گردان

و تنباکو است.

وقتی که محصول به بالاترین ارتفاع خود می رسد، خاک با یک ماده شیمیایی که امکان حل شدن طلا

را فراهم می کند، تغذیه می شود. وقتی که این گیاه عرق می کند آب به بـالا کشیده و از طریق منافـذ

کوچکی بر روی برگ هایش خارج می شود این روند می تواند آب طلا را از خـاک بیرون بکشد و آن را در

زیست توده انباشته کند و سپس قابل برداشت باشد.

به گفته اندرسون، وارد کردن طلا به گیاه، بخش ساده و خارج کردن طلا از آن بخش دشوار کار محسوب

می شود. طلا در ماده گیاه رفتار متفاوتی دارد. اگر گیاهان سوزانده شوند برخی از این طلا  به خاکستر

گیاه متصل باقی خواهد ماند اما بـرخی دیگر ناپـدیـد می شوند. پـردازش خاکستر دشواری هایی دارد و

نیازمند استفاده از میـزان زیـادی اسیدهای قـوی اسـت کـه می تـوانند بـرای انتقال طلا مضر و خطرناک

باشند.

طلای یافته شده در گیاهان به شکل نانو ذرات است از این رو قابلیت زیادی برای صنعت شیمی دارد که

از نانو ذارت طلا به عنوان کاتالیستی برای واکنش های شیمیایی استفاده میکنند. با این حال اندرسون

تاکید دارد فیتوماینینگ طلا هرگز نخواهد توانست جای معدن کاوی طلا را بگیرد.